زئولیت یک  ماده معدنی است که عمدتاً از آلومینوسیلیکات تشکیل شده و کاربرد تجاری عمده آن در صنایع یه عنوان جاذب سطحی است. زئولیت‌ها به طور گسترده‌ای در صنعت برای تصفیه آب، به عنوان کاتالیزور و برای تهیه مواد پیشرفته استفاده می‌شود.با وجود معادن زئولیت در آذربایجان شرقی وضعیت استخراج و استفاده از آن در استان چندان مطلوب نیست. برخی کارشناسان معتقدند نبود رابطه مطلوب میان صنعت و دانشگاه در استان موجب شده تا زئولیت علی رغم  کاربردهای گسترده همچنان ناشناخته باقی بماند.

 

کمبود زئولیت دراستان

یکی از فعالان حوزه کشاورزی که از زئولیت در زمینه کشت محصولات گلخانه ای استفاده می کند با بیان اینکه  زئولیت مورد نیاز از شهرهای دیگر کشور تامین می کند ،‌می گوید:‌این در حالی است که زئولیت های استخراج شده در استان به صورت خام به کارخانجات فراوری در دیگر استانها منتقل میشود و مقدار کمی در استان فراوری میشود که منطبق بر نیازهای صنایع استان نیست.

علی رحمت پناه ادامه می دهد: از چند سال قبل وعده راه اندازی واحدهای فراوری مواد معدنی از جمله زئولیت در شمال استان داده شده اما تا کنون خبری از این واحدهای صنعتی نیست. گفته میشود هزینه های سرمایه گذاری بسیار بالا بوده و از طرفی دانش و علم لازم در این زمینه بومی سازی نشده است.

 

لزوم حضور سرمایه گذاران بخش خصوصی در حوزه کانی های مهم

رییس سازمان صنعت، معدن و تجارت استان آذربایجان شرقی از شناسایی بیش از ۵۰نوع ماده معدن در معادن این استان خبر داده ومی گوید: زئولیت یکی از مواد معدنی مهم و با ارزش افزوده بالا است که نیاز به سرمایه  گذاری در این زمینه و فراوری آن وجود دارد. ضمن اینکه اشتغال زایی صنایع وابسته به این ماده معدنی هم بالا است.

حسین نجاتی با بیان اینکه بخش معدن یکی از ارکان مهم توسعه استان آذربایجان شرقی محسوب می شود ، ادامه می دهد: این استان از نظر میزان ذخایر مواد معدنی جایگاه نخست کشور را دارد و با وجود اینکه مطالعاتی در زمینه میزان دخایر زئولیت در بخشهایی از استان از جمله اطراف سراب انجام شده اما ظرفیت های ناشناخته زیادی در این زمینه وجود دارد و ضروری است که مجامع دانشگاهی در این حوزه مطالعات بیشتری انجام داده و امکان آشنا شدن صنعتگران استان با این ماده معدنی و سود آوری آن را در نظر بگیرند.

وی خاطر نشان می کند:‌کاربردهای زئولیت ها در نفت و پتروشیمی، کشاورزی، پرورش ماهی و پزشکی شناخته شده است و با این ترتیب می توان زمینه سرمایه گذاری زیادی در این زمینه به شرط شناساندن به صنعتکران و سرمایه گذاران انجام داد.

 

پنجمین کنفرانس بین المللی زئولیت ایران در تبریز

دبیر علمی پنجمین کنفرانس بین المللی زئولیت ایران می گوید در سال آتی و در هفتادمین سال تاسیس دانشگاه تبریز و همزمان با رویداد “تبریز ۲۰۱۸، پایتخت گردشگری کشورهای اسلامی” پنجمین کنفرانس بین المللی زئولیت ایران در تبریز

برگزار میشود.

معصومه خاتمیان اضافه می کند:‌این کنفرانس با همکاری دانشگاه تبریز و انجمن شیمی ایران و با مشارکت پژوهشگران دانشگاهی داخلی و خارجی و صاحبان صنایع در  نیمه اول  ۱۳۹۷ به میزبانی دانشکده شیمی دانشگاه تبریز برگزار می گردد.

وی  با اشاره به کاربردهای وسیع زئولیت در صنایع گوناگون، تاکید می کند: این کنفرانس در محورهای مختلفی همچون زئولیت های طبیعی، جایگزینی ایزومورف در زئولیت ها، سنتز مواد مزومتخلخل، زئولیت های با ساختار سلسله مراتبی، چارچوب های فلز- آلی، هیدروکسیدهای دوگانه لایه ای، غشاهای ماتریس مخلوط، شیمی میزبان- مهمان در مواد متخلخل، غربال های مولکولی، شیمی محاسباتی در مواد متخلخل برگزار خواهد شد.

استاد دانشکده شیمی معدنی دانشگاه تبریز، با تاکید بر اینکه یقیناً دستاوردهای پژوهشگران در این زمینه و ارائه آنها در این کنفرانس بین المللی نتایج درخشانی را در پی خواهد داشت، یادآور میشود: با برپایی این کنفراس در سطح بین المللی امید می رود ارتباط های بسیار سازنده در جهت تبادل آخرین دستاوردهای علمی بین محققین و شرکت کنندگان تحقق یابد.

وی آخرین مهلت ارسال مقالات به پنجمین کنفرانس بین المللی زئولیت ایران را ۳۱ اردیبهشت ۱۳۹۷ اعلام کرد ه وبیان می کند: نتایج داوری مقالات این کنفرانس نیز۱۰تیر همان سال اعلام و آخرین مهلت ثبت نام هم ۱۸ تیر ۱۳۹۷ است.

دبیر علمی پنجمین کنفرانس بین المللی زئولیت ایران گفت: علاقمندان برای کسب اطلاعات بیشتر می توانند به آدرس اینترنتیhttp://iizc5.tabrizu.ac.ir و یا به کانال https://t.me/iizc5 مراجعه نمایند.

خاتمیان، در این ارتباط از همه اساتید، پژوهشگران و دانشجویان برای شرکت در این کنفرانس دعوت کرد ه و می گوید:چکیده مقالات دریافتی پس از داوری توسط کمیته ی علمی کنفرانس در بخش های مختلف در قالب پوستر و سخنرانی ارائه خواهند شد و علاوه بر آن اساتید مدعو خارجی و داخلی در قالب سخنرانی به ارایه آخرین یافته های علمی خود در این بخش خواهند پرداخت.

استاد دانشکده شیمی معدنی دانشگاه تبریز، برگزاری کارگاه های آموزشی، نمایشگاه تجهیزات و مواد شیمیایی را از دیگر برنامه های جنبی این کنفرانس اعلام کرد.

وی خاطر نشان می کند:‌ دانشگاه تبریز در حال حاضر با داشتن بیش از ۲۴ هزار دانشجو، ۸۰۰ نفر هیات علمی، ۲۱ دانشکده، چندین قطب علمی و مرکز تحقیقاتی به عنوان یکی از دانشگاه های سطح یک، جامعه و برتر کشور بوده و می تواند در زمینه تحقیقات صنعتی و برقراری ارتباط  با صنایع در زمینه توسعه استفاده از زئولیت اقدامات موثری انجام دهد.