زلزله در یکی دو ماه اخیر یکی از پربحث ترین اتفاقات روز کشور محسوب میشود.اما بسیاری معتقند ترس از زلزله نه به خاطر لرزشهای آن بلکه به خاطر سازه های ناامنی است که جان شهروندان را به خطر می اندازد. «امید قشنگ پور» یکی از نخبه ها و مخترعین استان است که در زمینه ساخت سازه های کاهش خسارات زلزله با عنوان «مهاربند کاهش تاب» فعالیت می کند. این طرح که یکی از پروژه های روز دنیاست و برای اولین بار در ایران و تبریز عملیاتی شده است. قشنگ پور در این گفتگو از طرح جدید خود و مشکلاتی که در زمینه پیاده سازی این طرح دارد، سخن به میان آورده است.

چه شد که به فکر طراحی این سازه افتادید؟
تبریز یکی از شهرهای زلزله خیز ایران محسوب میشود و در صده های گذشته زلزله های زیادی در این شهر رخ داده است. زلزله های ویرانگری که تلفات انسانی بسیاری نیز به همراه داشته است. در زلزله اخیر شمالغرب کشور همچنین زلزله سال ۹۱ منطقه ارسباران در آذربایجان سازه های فرسوده و غیر مستحکم اصلی ترین عامل مرگ و میر معرفی شدند. در این میان طراحی سازه هایی مقاوم در برابر زلزله که ضامن جان انسانها باشند از ایده آلهای طراحی در ساختمانهای شهری و روستایی است.از سال ۹۱ در فکر بومی سازی این نوع سازه در کشور و استان وبوده ام.

لطفا در ابتدا در مورد این طرح صحبت کنید. آیا این نوع سازه ها تاکنون در دنیا مورد استفاده قرار گرفته و کاربرد مثبت آن چیست ؟
این طرح از سال ۲۰۰۵ در آمریکا و ژاپن به طور رسمی مورد استفاده قرار گرفته است. از مزایای این طرح کاهش هزینه سازه و ساختمان است که ۱۰ تا ۳۰ درصد ، کاهش هزینه را شاهد خواهیم بود. افزایش شکل پذیری سازه و کاهش زمان اجرا نیز از محاسن این محصول است. این سازه ها برای هر المان طراحی منحصر به فردی دارد و باید در آن شرایط، طراحی و ساخته شود.

ضرورت استفاده از این سازه ها در کشور و استان وجود دارد و آیا تا کنون این نوع از سازه ها در ایران مورد استفاده قرار گرفته است؟
طراحی این نوع از سازه ها در ایران برای اولین بار اجرایی می شود. این در حالیست که ایران کشور زلزله خیزی است و تبریز نیز روی یکی از خطرناک ترین گسل های زلزله جهان قرار گرفته است و نیاز است که با استفاده از چنین تکنولوژی های جدید و بومی شده در ساخت و سازهای جدید و قدیمی، ساختمان های شهرها را در برابر زمین لرزه ها ایمن کنیم. اگر به این نیاز در سال های کنونی توجه نکنیم، باید شاهد فاجعه هایی در شهرهای پرجمعیت زلزله خیز باشیم.

در صورتی که این سازه بخواهد در کشور به تولید انبوه برسد نیاز به تامین مواد اولیه فراوان و ارزان داخلی است ، آیا مواد اولیه این نوع سازه ها در ایران تولید می شود؟
از نظر مواد اولیه، مصالح اصلی فولادی را از اکراین وارد می کنیم اما بقیه مصالح و مواد در کشور خودمان قابل تهیه است. همچنین تمام فعالیت های طر احی و اجرا که باید بر اساس شرایط محیطی صورت گیرد در ایران انجام می شود.

در این زمینه چه مشکلاتی مانع از فعالیت شما می شود؟
یکی از بزرگترین مشکلات ما و شرکت های مشابه، مشکل مکان برای احداث کارگاه و کارخانه و نبود امکانات کافی برای تولید است . برای نمونه ما به دلیل نداشتن مکانی برای تولید، نتوانسته ایم استاندارد و گواهی فنی برای این محصول دریافت کنیم و گرفتن این گواهی ها منوط به راه اندازی خط تولید است. این در حالیست که به دلیل مشکلات مالی نمی توانیم کارگاهی به اندازه مورد نیاز تهیه کرده و وارد فاز تولید انبوه شویم.

آیا این سازه ها امکان صادراتی نیز دارند؟
به دلیل اینکه این نوع سازه ها موضوع جدیدی محسوب می شوند در اکثر کشورهای همسایه پیاده سازی نشده اند و می توانیم با حضور در بازار ساخت و ساز این شرکت ها، تکنولوژی بومی شده را صادر کرده و ارزآوری کنیم.